هنگام خرید ساعت مچی، یکی از مشخصاتی که احتمالاً روی صفحه، پشت قاب یا در توضیحات محصول مشاهده میکنید، میزان مقاومت آن در برابر آب است. عباراتی مانند Water Resistant، 3ATM، 5ATM، 10ATM یا اعدادی مانند 30M و 100M ممکن است در نگاه اول کمی گیجکننده به نظر برسند.
اما آیا ساعت 3ATM واقعاً تا عمق 30 متری زیر آب دوام میآورد؟ آیا میتوان با ساعت 5ATM شنا کرد؟ و برای استفاده روزمره یا فعالیتهای ورزشی آبی، چه میزان مقاومت در برابر آب مناسب است؟
آشنایی با این استانداردها فقط برای انتخاب ساعت اهمیت ندارد؛ بلکه به شما کمک میکند از ساعت خود بهتر مراقبت کنید و از آسیبهای احتمالی جلوگیری کنید.
در این راهنما از Time Market Co. مفهوم مقاومت ساعت در برابر آب، تفاوت استانداردهای رایج و نکات مهم نگهداری از ساعت را بررسی میکنیم.
مقاومت ساعت در برابر آب (Water Resistance) چیست؟
مقاومت در برابر آب یا Water Resistance به توانایی ساعت برای جلوگیری از نفوذ آب به بخشهای داخلی آن گفته میشود.
ساعتهای مقاوم در برابر آب با استفاده از ساختار مناسب قاب، شیشه، درپوش پشتی و واشرهای آببندی طراحی میشوند تا از ورود رطوبت به موتور و قطعات داخلی جلوگیری کنند.
البته همه ساعتها میزان مقاومت یکسانی ندارند. برخی مدلها فقط برای مقابله با قطرات باران و پاشش اتفاقی آب طراحی شدهاند، در حالی که بعضی دیگر برای شنا یا فعالیتهای آبی مناسب هستند.
میزان مقاومت ساعت معمولاً با واحدهای ATM، BAR یا متر (M) نمایش داده میشود.
ATM و BAR در ساعت به چه معنا هستند؟
ATM مخفف Atmosphere و BAR دو واحد اندازهگیری فشار هستند که در مشخصات فنی ساعتها برای بیان مقاومت در برابر فشار آب استفاده میشوند.
بهصورت تقریبی:
-
1 ATM معادل 1 BAR است.
-
3 ATM تقریباً معادل فشار 30 متری آب در شرایط آزمایشگاهی است.
-
5 ATM تقریباً معادل فشار 50 متری آب است.
-
10 ATM تقریباً معادل فشار 100 متری آب است.
-
20 ATM تقریباً معادل فشار 200 متری آب است.
اما نکته بسیار مهم این است که این اعداد نشاندهنده عمق واقعی مجاز برای استفاده از ساعت نیستند.
برای مثال، درج عبارت 30M روی یک ساعت به این معنی نیست که میتوانید با خیال راحت آن را تا عمق 30 متری زیر آب ببرید. این عدد به فشار استاتیک آزمایش مربوط است و شرایط واقعی حرکت در آب میتواند فشار بیشتری ایجاد کند.
استاندارد ISO 22810:2010 الزامات و روشهای آزمون مقاومت در برابر آب ساعتهای معمولی را مشخص میکند. ساعتهای مخصوص غواصی نیز باید الزامات استاندارد جداگانه ISO 6425 را رعایت کنند.
۱. مقاومت 3ATM یا 30M؛ مناسب برای استفاده روزمره
ساعتهایی که دارای درجه مقاومت 3ATM یا 30M هستند، برای مقابله با تماسهای محدود و اتفاقی با آب طراحی شدهاند.
این سطح از مقاومت معمولاً برای استفاده روزمره مناسب است؛ اما به معنای ضدآب بودن کامل ساعت نیست.
با ساعت 3ATM چه کارهایی میتوان انجام داد؟
-
استفاده در روزهای بارانی
-
تماس اتفاقی با قطرات آب
-
پاشش محدود آب هنگام فعالیتهای روزمره
چه کارهایی با ساعت 3ATM توصیه نمیشود؟
-
شنا کردن
-
دوش گرفتن
-
قرار گرفتن طولانیمدت در معرض آب
-
غواصی یا فعالیتهای آبی
بنابراین اگر ساعت شما 3ATM یا 30M است، بهتر است هنگام شستن دستها نیز مراقب باشید که آب مستقیماً و بهصورت مداوم با آن تماس نداشته باشد.
این درجه مقاومت بیشتر برای ساعتهای کلاسیک و روزمره مناسب است که قرار نیست در فعالیتهای آبی مورد استفاده قرار بگیرند.
۲. مقاومت 5ATM یا 50M؛ مناسب برای برخی فعالیتهای آبی
ساعتهای دارای مقاومت 5ATM یا 50M در مقایسه با مدلهای 3ATM مقاومت بیشتری در برابر فشار آب دارند.
بسته به مشخصات سازنده، این ساعتها معمولاً برای فعالیتهایی مانند شنا در شرایط معمول مناسب هستند.
با ساعت 5ATM چه کارهایی میتوان انجام داد؟
-
استفاده در روزهای بارانی
-
شستن دستها
-
برخی فعالیتهای مرتبط با آب
-
شنا در شرایط معمول، در صورتی که سازنده آن را مجاز اعلام کرده باشد
چه محدودیتهایی باید رعایت شود؟
-
برای غواصی مناسب نیست.
-
استفاده از آن در ورزشهای آبی پرفشار توصیه نمیشود.
-
دوش گرفتن، بهویژه با آب داغ و مواد شوینده، بهتر است مطابق دستورالعمل سازنده انجام شود.
نکته مهم این است که توصیههای سازندگان برای ساعتهای 5ATM ممکن است متفاوت باشد. برای مثال، برخی دستورالعملهای Seiko استفاده از مدلهای 5BAR را برای شنا و دوش گرفتن مجاز میدانند؛ اما بهتر است پیش از استفاده، راهنمای همان مدل را بررسی کنید.
۳. مقاومت 10ATM یا 100M؛ مناسب برای شنا و فعالیتهای آبی بیشتر
ساعتهای دارای مقاومت 10ATM یا 100M سطح بالاتری از مقاومت در برابر آب دارند و برای استفاده در فعالیتهای آبی متنوعتری طراحی شدهاند.
این مدلها معمولاً برای شنا و برخی فعالیتهای آبی مناسب هستند؛ اما نباید آنها را با ساعتهای تخصصی غواصی یکسان دانست.
با ساعت 10ATM چه کارهایی میتوان انجام داد؟
-
استفاده در روزهای بارانی
-
شستن دستها
-
شنا در استخر
-
شنا در آبهای آزاد، با رعایت دستورالعمل سازنده
-
برخی فعالیتهای آبی سطحی
چه محدودیتهایی باید رعایت شود؟
-
برای غواصی با تجهیزات تنفسی، بدون تأیید استاندارد تخصصی غواصی مناسب نیست.
-
استفاده در فعالیتهای پرفشار آبی باید با توجه به مشخصات مدل بررسی شود.
-
نباید هنگام خیس بودن ساعت، تاج کوک یا دکمههای آن را بدون مجوز سازنده فشار دهید.
اگر سبک زندگی فعالی دارید و شنا یا فعالیتهای آبی بخشی از برنامه روزانه شماست، ساعت 10ATM میتواند انتخاب کاربردیتری نسبت به مدلهای 3ATM و 5ATM باشد.
۴. مقاومت 20ATM یا 200M؛ برای فعالیتهای آبی جدیتر
ساعتهای دارای مقاومت 20ATM یا 200M برای تحمل فشار بالاتری طراحی شدهاند و در بسیاری از مدلها برای شنا و فعالیتهای آبی جدیتر مناسب هستند.
با این حال، صرف درج عبارت 200M به معنای مناسب بودن ساعت برای هر نوع غواصی نیست.
برای غواصی با تجهیزات تنفسی باید بهدنبال ساعت غواصی واقعی باشید که الزامات استاندارد ISO 6425 را رعایت کرده باشد.
این استاندارد علاوه بر مقاومت در برابر آب، معیارهایی مانند خوانایی صفحه در شرایط کمنور، قابلیت اندازهگیری زمان غواصی و مقاومت در شرایط مشخص را نیز در نظر میگیرد.
جدول مقایسه مقاومت ساعت در برابر آب
در جدول زیر میتوانید تفاوت سطوح رایج مقاومت ساعت را بهصورت خلاصه مشاهده کنید.
| درجه مقاومت | تماس اتفاقی با آب و باران | شنا | غواصی |
|---|---|---|---|
| بدون درجه مقاومت | توصیه نمیشود | خیر | خیر |
| 3ATM / 30M | بله، در حد محدود | خیر | خیر |
| 5ATM / 50M | بله | معمولاً بله، طبق دستورالعمل مدل | خیر |
| 10ATM / 100M | بله | بله | نه لزوماً |
| 20ATM / 200M | بله | بله | فقط در صورت برخورداری از استاندارد مناسب |
توجه: این جدول یک راهنمای عمومی است. نوع فعالیت مجاز برای هر ساعت باید بر اساس مشخصات رسمی همان مدل و دستورالعمل سازنده تعیین شود.
آیا ساعت ضد آب واقعاً کاملاً ضد آب است؟
یکی از تصورات اشتباه درباره ساعتهای مچی این است که عبارت Water Resistant به معنای نفوذناپذیری دائمی در برابر آب است.
در واقع، هیچ درجه مقاومتی به این معنا نیست که ساعت در هر شرایطی و برای همیشه در برابر نفوذ آب ایمن خواهد بود.
مقاومت ساعت در برابر آب به عوامل مختلفی وابسته است:
-
کیفیت و وضعیت واشرهای آببندی
-
سلامت تاج کوک و دکمهها
-
وضعیت شیشه و قاب پشتی
-
عمر ساعت و میزان فرسودگی قطعات
-
ضربههای احتمالی و آسیبهای فیزیکی
-
تغییرات شدید دما و تماس با مواد شیمیایی
واشرهای آببندی ممکن است با گذشت زمان خاصیت اولیه خود را از دست بدهند. همچنین ضربه یا باز شدن قاب ساعت میتواند بر میزان مقاومت آن در برابر آب تأثیر بگذارد.
به همین دلیل، حتی اگر ساعت شما در زمان خرید دارای مقاومت 10ATM بوده باشد، نمیتوان بدون بررسی وضعیت فعلی آن، همان میزان مقاومت را برای سالهای بعد تضمین کرد.
چه عواملی میتوانند به مقاومت ساعت در برابر آب آسیب بزنند؟
برای حفظ عملکرد ساعت، بهتر است از شرایطی که میتوانند به ساختار آببندی آن آسیب برسانند، دوری کنید.
۱. ضربه و فشار فیزیکی
افتادن ساعت یا برخورد شدید آن با سطوح سخت ممکن است باعث تغییر شکل قاب، آسیب به شیشه یا جابهجایی قطعات آببندی شود.
حتی اگر آسیب ظاهری مشخصی مشاهده نکنید، ممکن است مقاومت ساعت کاهش یافته باشد.
۲. آب داغ و تغییرات دمایی
قرار گرفتن ساعت در معرض آب بسیار گرم، سونا یا تغییرات ناگهانی دما میتواند به واشرهای آببندی فشار وارد کند.
بنابراین حتی برای ساعتهایی که مقاومت مناسبی در برابر آب دارند، استفاده در شرایط حرارتی شدید توصیه نمیشود؛ مگر اینکه سازنده صراحتاً آن را مجاز دانسته باشد.
۳. مواد شوینده و مواد شیمیایی
صابون، شامپو، مواد شوینده، عطر و برخی محصولات آرایشی میتوانند بهمرور زمان بر کیفیت واشرها و بخشهای آببندی تأثیر بگذارند.
۴. استفاده از تاج کوک و دکمهها در آب
باز کردن تاج کوک یا فشار دادن دکمههای ساعت هنگام قرار گرفتن در آب ممکن است مسیر نفوذ رطوبت را ایجاد کند.
مگر اینکه ساعت برای چنین شرایطی طراحی شده باشد، بهتر است هنگام خیس بودن یا غوطهور بودن ساعت از این کار خودداری کنید.
۵. فرسودگی طبیعی واشرها
واشرهای ساعت قطعات مصرفی هستند و ممکن است در اثر گذشت زمان، استفاده مداوم و شرایط محیطی فرسوده شوند.
به همین دلیل، بررسی دورهای مقاومت ساعت اهمیت دارد.
چگونه از ساعت در برابر نفوذ آب مراقبت کنیم؟
با رعایت چند نکته ساده میتوانید احتمال آسیب ناشی از آب را کاهش دهید:
-
پیش از استفاده از ساعت در آب، درجه مقاومت آن و دستورالعمل سازنده را بررسی کنید.
-
از فشار دادن دکمهها یا باز کردن تاج کوک در آب خودداری کنید.
-
پس از تماس با آب دریا، ساعت را مطابق دستورالعمل سازنده با آب شیرین تمیز و کاملاً خشک کنید.
-
از قرار دادن ساعت در معرض آب بسیار گرم و تغییرات ناگهانی دما خودداری کنید.
-
پس از ضربه شدید یا باز شدن قاب، مقاومت ساعت را در مرکز خدمات معتبر بررسی کنید.
-
در صورت مشاهده بخار یا قطرات رطوبت زیر شیشه، ساعت را سریعاً برای بررسی تخصصی به تعمیرکار مجاز بسپارید.
-
واشرها و وضعیت آببندی ساعت را در فواصل زمانی توصیهشده توسط سازنده بررسی کنید.
هنگام خرید ساعت، چه میزان مقاومت در برابر آب مناسب است؟
انتخاب درجه مقاومت مناسب به نوع استفاده شما بستگی دارد.
اگر بیشتر از ساعت در محیط کار، مهمانی و فعالیتهای روزمره استفاده میکنید، مدلهای دارای مقاومت 3ATM یا بالاتر میتوانند با توجه به شرایط استفاده گزینه مناسبی باشند.
اگر قصد دارید ساعت خود را هنگام شنا نیز استفاده کنید، بهتر است مدلهایی با مقاومت 5ATM یا 10ATM را بررسی کنید؛ البته با توجه به دستورالعمل رسمی همان مدل.
برای فعالیتهای آبی جدیتر و غواصی، باید سراغ ساعتهایی بروید که مشخصات تخصصی و استاندارد لازم برای آن فعالیت را داشته باشند.
در کنار مقاومت در برابر آب، به جنس بدنه، کیفیت شیشه، نوع بند، راحتی روی مچ و هماهنگی ساعت با استایل خود نیز توجه کنید.
جمعبندی؛ انتخاب ساعت مناسب با شناخت میزان مقاومت در برابر آب
مقاومت در برابر آب یکی از مشخصات مهم ساعت مچی است که باید متناسب با سبک زندگی و نوع استفاده شما انتخاب شود.
ساعتهای 3ATM بیشتر برای تماسهای محدود و اتفاقی با آب مناسباند؛ مدلهای 5ATM و 10ATM امکان استفاده در فعالیتهای آبی بیشتری را فراهم میکنند و ساعتهای 20ATM و مدلهای تخصصی غواصی برای شرایط سختتری طراحی شدهاند.
نکته اصلی این است که عدد درجشده روی ساعت را با عمق واقعی مجاز برای غواصی اشتباه نگیرید و همیشه دستورالعمل سازنده را در اولویت قرار دهید.
در Time Market Co. باور داریم انتخاب یک ساعت مناسب، تنها به ظاهر آن محدود نمیشود؛ شناخت ویژگیهای فنی و انتخاب آگاهانه نیز بخشی از تجربه داشتن یک ساعت ارزشمند است.
TIME MARKET CO. — زمان تو، استایل تو.
سؤالات متداول درباره مقاومت ساعت در برابر آب
۱. آیا با ساعت 3ATM میتوان شنا کرد؟
خیر. ساعتهای 3ATM معمولاً برای باران و پاشش محدود آب طراحی شدهاند و استفاده از آنها هنگام شنا توصیه نمیشود.
۲. آیا ساعت 5ATM ضد آب است؟
ساعت 5ATM مقاومت بیشتری در برابر آب دارد و بسیاری از مدلها برای شنا مناسب هستند؛ اما باید دستورالعمل سازنده را بررسی کنید. این درجه به معنای مجاز بودن غواصی نیست.
۳. تفاوت 30M و 50M در ساعت چیست؟
30M معمولاً نشاندهنده مقاومت 3ATM و 50M نشاندهنده مقاومت 5ATM است. این اعداد به فشار آزمایشگاهی اشاره دارند و نباید آنها را عمق واقعی مجاز برای شنا یا غواصی در نظر گرفت.
۴. آیا میتوان با ساعت 10ATM دوش گرفت؟
میزان مقاومت این ساعتها بالاتر است، اما دوش گرفتن به دلیل آب گرم، بخار و مواد شوینده میتواند شرایط متفاوتی ایجاد کند. بهتر است دستورالعمل سازنده را بررسی کنید و در صورت توصیه به عدم استفاده، ساعت را از دست خارج کنید.
۵. آیا مقاومت ساعت در برابر آب با گذشت زمان کاهش پیدا میکند؟
بله. فرسودگی واشرها، ضربه، باز شدن قاب و شرایط محیطی میتوانند مقاومت ساعت را کاهش دهند. بررسی دورهای آببندی اهمیت زیادی دارد.
۶. آیا ساعت 100 متری برای غواصی مناسب است؟
نه لزوماً. عدد 100M یا 10ATM بهتنهایی نشاندهنده برخورداری ساعت از استاندارد تخصصی غواصی نیست. برای غواصی باید مشخصات و استاندارد مربوط به ساعتهای Diver’s بررسی شود.




